Kontrola dostępu a brak prądu

Pytanie o brak energii to jedno z pierwszych, które zadają klienci przygotowujący się do założenia kontroli dostępu w budynku. Zastanawiamy się, jak będzie wyglądało działanie systemu gdy zabraknie prądu. Zobacz, jak powinien działać system w sytuacji awaryjnej i czy każda przerwa w dostawie prądu nie będzie paraliżowała pracy. Dobrze zaprojektowany system KD działa tak, aby awaria zasilania nie powodowała destabilizacji ani zagrożeń. Małe awarie powinny zostać niezauważone przez użytkowników.

W standardowym trybie pracy system KD składa się z:

• kontrolera drzwi

• czytnika kart / breloków / PIN

• elementu blokującego drzwi (elektrozaczep lub zwora elektromagnetyczna)

• zasilacza z akumulatorem

Użytkownik przykłada kartę, system weryfikuje uprawnienia, a drzwi zostają zwolnione na kilka sekund. Wszystko działa dzięki zasilaniu 12V lub 24V. Dlatego, gdy go zabraknie – system przechodzi w tryb awaryjny.

Dobrze zaprojektowany, nowoczesny system powinien uwzględniać:

• odpowiednią pojemność akumulatorów,

• podział systemu na strefy z osobnym zasilaniem,

• monitoring stanu baterii,

• regularne testy pod obciążeniem,

• zdalne powiadomienie o braku prądu (poprzez spięcie z centralą alarmową).

Bardzo częsty błąd w tanich instalacjach: akumulator jest, ale nigdy nie był testowany – a po 3 latach nie działa. Dlatego też bardzo ważne jest rzetelne przeprowadzanie przeglądów konserwacyjnych, które nie będą ograniczały się do wypisania protokołu.

Co do zasady system kontroli dostępu powinien być wyposażony w zasilanie awaryjne. Prawidłowo zbudowana KD jest zasilana poprzez zasilacze buforowe wyposażone w akumulatory lub zasilacze wpięte do UPS (Uninterruptible Power Supply – zasilacz awaryjny). Bardzo istotne jest dobranie wielkości tych urządzeń do zapotrzebowania danej instalacji.

Nie ma przepisów, które określałyby, jak długo powinien działać system SKD w przypadku awarii, dlatego powinno zostać to ustalone na etapie inwestycji i dopasowane do specyfiki systemu i trybu w jakim działa budynek.

Standardowym rozwiązaniem jest zapewnienie działania kontroli dostępu wewnątrz budynku przy braku prądu przez 5-7 godzin, co jest kompromisem pomiędzy bezpieczeństwem systemu, a kosztami inwestycji.

W przypadku drzwi, które zapewniają dostęp do budynku warto jest zaprojektować system tak, aby poszczególne kontrolery działały dłużej.

Teoretycznie drzwi sterowane kontrolą dostępu powinny po odcięciu zasilania otwierać się tam, gdzie jest droga ewakuacyjna. Jeśli tak się nie dzieje najprawdopodobniej popełniono błąd podczas montażu. Dzieje się tak, gdy podczas modernizacji nie wymieniono zamka na zworę elektromagnetyczną lub zamek rewersyjny.

Dobór zasilania awaryjnego w systemie kontroli dostępu nie może być przypadkowy. Powinien on wynikać z realnego zapotrzebowania prądowego wszystkich elementów systemu oraz wymaganego czasu podtrzymania. Właśnie dlatego podczas projektowania najpierw sumuje się pobór prądu. Należy określić zapotrzebowanie kontrolerów, czytników, zamków (elektrozaczepów lub zwór), modułów komunikacyjnych i ewentualnych dodatkowych urządzeń (np. przycisków wyjścia z podświetleniem).

Następnie określa się, jak długo system ma działać bez zasilania sieciowego — w obiektach biurowych zwykle przyjmuje się 5–7 godzin, a w obiektach o podwyższonym ryzyku nawet 8–12 godzin. Na tej podstawie dobiera się pojemność akumulatorów (Ah), uwzględniając zapas bezpieczeństwa ok. 20–30%, starzenie się baterii oraz spadki wydajności w niskiej temperaturze. Ważne jest też rozdzielenie zasilania na kilka stref — awaria jednego zasilacza nie powinna unieruchomić całego budynku.

Długotrwały brak prądu doprowadzi w końcu do wyczerpania akumulatorów w związku z czym system kontroli dostępu przestanie działać. I po raz kolejny należy rozważyć, czy montowanie zwykłych zamków ryglowych ma sens przy kontrolerach.

Teoretycznie w serwerowniach, czy magazynach można je zamontować, zakładając, że w środku znajduje się klamka, która pozwoli nam mechanicznie otworzyć drzwi w przypadku braku prądu, jednak w praktyce dużo rozsądniejsze jest zamontowanie elektrozaczepu i zwykłego zamka, który pozwoli nam zamknąć drzwi na klucz w awaryjnej sytuacji.

Przy blackoucie naturalną koleją jest zastosowanie agregatu prądotwórczego. Jeśli jest on elementem infrastruktury zapasowej zapewniającej bezpieczeństwo energetyczne. Zazwyczaj jest to urządzenie wyposażone w stabilizator napięcia (moduł AVR), dzięki któremu zarówno kontrola dostępu, jak i inne urządzenia elektroniczne wrażliwe na niestabilne napięcie nie będą narażone na awarię. Jeśli jednak doraźnie organizujemy przenośny agregat prądotwórczy, warto sprawdzić, jakiego typu jest to urządzenie. Warto pomyśleć także o dostosowaniu instalacji elektrycznej na wypadek blackoutu.

Brak prądu w inteligentnym domu, który ma kontrolę dostępu nie oznacza, że wszystko natychmiast przestaje działać — pod warunkiem, że instalacja została poprawnie zaprojektowana.

Aby taki budynek mógł funkcjonować należy się zabezpieczyć. Odpowiednie rozwiązania to zasilacze buforowe i akumulatory, które podtrzymują pracę najważniejszych elementów: kontrolerów drzwi, centrali alarmowej, routerów sieciowych czy serwera automatyki. W praktyce pozwala to na zachowanie podstawowych funkcji bezpieczeństwa i komunikacji jeszcze przez kilka godzin. W systemach smart home często przestają działać funkcje komfortowe (np. sterowanie oświetleniem z aplikacji czy rolety), ale system alarmowy, monitoring czy możliwość wyjścia z budynku powinny pozostać aktywne. Dlatego przy projektowaniu takich instalacji zawsze ustala się priorytety — które urządzenia muszą działać bezwzględnie, a które mogą się wyłączyć do czasu powrotu zasilania.

To, co dzieje się z kontrolą dostępu przy braku prądu, zależy od projektu:

– dzięki akumulatorom system działa jeszcze przez wiele godzin
– drzwi mogą się automatycznie otworzyć (fail-safe)
– lub pozostać zamknięte (fail-secure)
– drogi ewakuacyjne zawsze muszą się odblokować (więcej dowiesz się z artykułu pt. Kontrola dostępu a SSP)

Dlatego system KD to nie tylko czytniki i karty – to element bezpieczeństwa budynku, który musi być zaprojektowany zgodnie z przepisami i realnymi scenariuszami awaryjnymi.

Projektujemy i wdrażamy systemy KD w firmach i obiektach publicznych na terenie Torunia i województwa kujawsko-pomorskiego.
Dobieramy rozwiązania zgodne z przepisami PPOŻ i realnym poziomem bezpieczeństwa obiektu.

Skontaktuj się z nami, a przeprowadzimy bezpłatną konsultację i przygotujemy bezpłatną wycenę.